Жаңалықтар

Ақмола облысының ормандары: жаңа ұлттық парк жобасы, миллиондаған көшеттер және өрттен қорғау

Ақмола облысында «Түкті» ұлттық табиғи паркінің ғылыми негіздемесі дайындалуда, жыл сайын бір миллионға дейін қарағай көшеттері өсіріліп, президенттік бағдарлама аясында ағаш отырғызу жалғасуда.

16 маусым 2026 · 18:10·Оқу: 6 мин

Ақмола облысының ормандары: жаңа ұлттық парк жобасы, миллиондаған көшеттер және өрттен қорғау
Фото: TR Kazakhstan редакциясы
TR Kazakhstan редакциясыТілші·16 маусым 2026

Ақмола облысында 128 жыл бұрын Қазақстанның орман қорын қорғау жөніндегі алғашқы мемлекеттік мекеме пайда болды. Бүгінде мұнда Ақан Бөкейхан атындағы Қазақ орман шаруашылығы және агроорманмелиорация ғылыми-зерттеу институты жұмыс істейді, онда топырақ зерттеліп, отырғызу материалдары өсіріледі.

Көшеттер өсіру

Институттың зертханалары мен автоматтандырылған жылыжайларында жыл сайын бір миллионға дейін қарағай көшеті алынады. Тұқымдар макро- және микроэлементтері бар қоректік ортаға себіледі, сондай-ақ микроклондық өсіру әдісі қолданылады. Жылыжайлардағы температура, ылғалдылық және желдету автоматты түрде реттеледі.

Жаңа парктің перспективалары

Облыстың жалпы орман қоры 1 млн 59 мың гектардан асады, оның 519 мың гектары орманмен жабылған. Өңірде Бурабай, Көкшетау және Буйратау ұлттық парктері жұмыс істеп тұр. БҰҰ бағдарламасы аясында «Түкті» паркін құрудың негіздемесі дайындалды. Құжат қоғамдық талқылаудан өтіп жатыр. Оң шешім қабылданған жағдайда техникалық-экономикалық негіздемені 2027–2028 жылдарға дейін дайындау жоспарлануда.

Ағаш отырғызу

2021 жылдан 2027 жылға дейін облыста 42 мың гектардан астам аумаққа 214,4 млн көшет отырғызу көзделген. 2021–2025 жылдары 24 мың гектарға 113 млн-нан астам ағаш отырғызылды. Тіршілік қабілеті шамамен 70 % құрайды. Орманшылар «Колесов қылышы» және контейнерлік технологияларды қолданады, бұл тіршілік қабілетін 90 %-ға дейін арттырады.

Өрттен қорғау

Бурабайда 21 антенналық кешеннен тұратын Smart Burabay жүйесі орнатылған. 2020 жылдан бастап ол өрттерді анықтауға, заңсыз ағаш кесуді және браконьерлікті азайтуға көмектеседі. Ағымдағы жылы облыста 11 мың гектардан астам аумақта 10 өрт тіркелді, оның ішінде 2,8 мың гектары орман. Үш авиациялық бөлімше 680 мың гектарды бақылайды. Өшіру үшін 100 тоннаға дейін су сыйымдылығы бар тікұшақтар мен өрт сөндіру пойыздары қолданылады.

Сирек өсімдіктер және питомниктер

«Көкшетау» паркінің аумағында 624 өсімдік түрі өседі, оның 80-і сирек, 18-і Қазақстанның Қызыл кітабына енгізілген. Ақкөл орман шаруашылығында 40 гектар аумақты қамтитын питомник жұмыс істейді, онда жыл сайын шамамен 2 млн көшет өсіріледі. Астана маңында 102 мың гектардан астам жасанды орман екпелері құрылған.

Пікірлер